Gdzie nie pomogła amantadyna, pomoże memantyna?

FARMAKOTERAPIA

Autor: Pharmaceuticals   19-05-2021, 12:02

Gdzie nie pomogła amantadyna, pomoże memantyna? Opisany przypadek oraz analiza piśmiennictwa wskazują, że mimo nieskuteczności memantyny w nawracającej depresji, może być ona skuteczną i bezpieczną metodą uzupełniającą w leczeniu depresji w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej (fot. Pixabay)

Memantyna może być skuteczną i bezpieczną terapią uzupełniającą w leczeniu depresji w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej.

Opisany przypadek oraz analiza piśmiennictwa wskazują, że mimo nieskuteczności memantyny w nawracającej depresji, może być ona skuteczną i bezpieczną metodą uzupełniającą w leczeniu depresji w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej (ChAD) - ocenia zespół polskich badaczy w publikacji pt. Possible Antidepressant Effects of Memantine—SystematicReview with a Case Study (Pharmaceuticals 2021,14, 481).

Depresja dwubiegunowa

Leczenie depresji w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej jest utrudnione ze względu na niewystarczającą skuteczność leków przeciwdepresyjnych, umiarkowane działanie stabilizatorów nastroju oraz działania niepożądane niektórych leków przeciwpsychotycznych drugiej generacji.

Jak dotąd istnieją ograniczone dowody dotyczące przeciwdepresyjnego działania memantyny w przypadku depresji dwubiegunowej. Celem artykułu było dokonanie krótkiego przeglądu przedklinicznych i klinicznych badań nad przeciwdepresyjnym działaniem memantyny oraz przedstawienie przypadku pacjentów z depresją w przebiegu ChAD leczonych memantyną.

Opisywany pacjent z ChAD był leczony bezskutecznie dwoma stabilizatorami nastroju.

Dodanie memantyny w dawce 20 mg / d do terapii lamotryginą i kwasem walproinowym spowodowało zmniejszenie nasilenia depresji mierzonej w skali HDRS-17 o 35%, a po 7 tygodniach o 47,1%.

Przeciwdepresyjne działanie memantyny w ChAD

W dyskusji przedstawiono eksperymentalne dowody na przeciwdepresyjne działanie memantyny, a także dane z badań klinicznych dotyczących nawrotowej i afektywnej dwubiegunowej depresji.

Przedstawiony przypadek jest drugim w literaturze medycznej doniesieniem o przeciwdepresyjnym działaniu memantyny jako terapii uzupełniającej w depresji w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej. Opisany przypadek i analiza piśmiennictwa wskazują, że memantyna może być skuteczną i bezpieczną metodą wspomagania terapii stabilizującej nastrój w depresji dwubiegunowej.

"Niedawno opublikowaliśmy serię przypadków ukazujących skuteczność amantadyny w leczeniu depresji w przebiegu choroby dwubiegunowej. Teraz chcielibyśmy przedstawić przypadek, w którym amantadyna nie była skuteczna, a pacjent był skutecznie leczony memantyną - lekiem podobnym zarówno pod względem budowy, jak i mechanizmu działania do amantadyny" - napisali badacze.

Case study

Pacjent miał 43 lata i od 34 roku życia chorował na chorobę afektywną dwubiegunową. Zdiagnozowano u niego manię. W wyniku leczenia kwetiapiną (600 mg / d) objawy manii ustąpiły, pacjent przyjmował ją w dawce 300 mg przez 3 lata, a następnie po konsultacji z lekarza, stopniowo przestał brać lek. Wiosną 2017 r. nastąpił krótki 3-dniowy okres hipomanii - pacjent przedłużył sen estazolamem w dawce 2 mg na noc przez 1 tydzień i objawy ustąpiły.

W październiku 2018 roku u pacjenta wystąpiła hipomania (rozpoznanie wg ICD-10), zalecono wydłużenie snu do 11 godzin, a na noc podawano estazolam w dawce 2 mg przez 2 tygodnie. Objawy ustąpiły, ale po miesiącu u pacjenta wystąpiły objawy umiarkowanej depresji (HDRS 18 pkt). Otrzymał ponownie kwetiapinę w docelowej dawce 300 mg na noc. Po 2 miesiącach objawy utrzymywały się na zbliżonym poziomie (HDRS 18 pkt).

Brak poprawy po leczeniu

Z powodu nietolerancji litu pacjent dodatkowo otrzymał lamotryginę w docelowej dawce 150 mg / dobę, po kolejnych dwóch miesiącach nie było poprawy (HDRS 19).

Kwetiapinę zastąpiono arypiprazolem w dawce 7,5 mg. Po kolejnych 6 tygodniach nie uzyskano poprawy (HDRS 18 punktów). Pacjent kontynuował leczenie lamotryginą 150 mg i arypiprazolem 7,5 mg przez kolejne 6 tygodni. W wyniku braku poprawy (HDRS 19) odstawiono arypiprazol i dodano do leczenia kwas walproinowy w dawce do 1500 mg / dobę.

Po 3 miesiącach pacjent nadal miał epizody depresyjne o podobnym natężeniu jak poprzednio (HDRS 18 punktów). Zgodził się następnie na leczenie amantadyną. Początkowo przyjmował 100 mg rano i 200 mg rano po tygodniu. Po około 10 dniach po dawce 200 mg pacjent odczuł niewielką poprawę (HDRS 15) i kontynuowano leczenie przez kolejny miesiąc. Po jednym miesiącu HDRS wyniósł 17 punktów.

Memantyna zastępuje amantadynę

Odstawiono amantadynę i zaproponowano leczenie memantyną w docelowej dawce 20 mg: dawkę zwiększano stopniowo o 5 mg co 3 dni. Po 2 tygodniach leczenia w dawce 20 mg chory czuł się nieco lepiej, ale ocena psychiatryczna HDRS wyniosła 16 punktów. Po kolejnym tygodniu sumaryczny wynik na HDRS-17 spadł do 13 punktów, a po kolejnym tygodniu do 11 punktów. Gdy po kolejnym miesiącu leczenia przyszedł na wizytę, HDRS wyniósł 9 punktów.

Pacjent zgłosił, że od dawna nie czuł się tak dobrze. Rozpoczęto cotygodniowe zmniejszanie memantyny o 5 mg, ale pacjent poczuł się gorzej po podaniu dawki 5 mg (HDRS 13), dlatego dawkę zwiększono do 10 mg. Podczas kolejnej wizyty po miesiącu wynik HDRS wyniósł 7 punktów. Od tego czasu leczenie się nie zmieniło. Od początku leczenia pacjent dobrze tolerował leczenie memantyną i nie obserwowano żadnych skutków ubocznych. Pacjent nadal znajduje się w stabilnej remisji.

 

 

 

 

 

Podobał się artykuł? Podziel się!
comments powered by Disqus

POLECAMY W PORTALACH